6 augustus 2026
Het eerste smaakwiel voor Coffea canephora
Judith en Niels, Q-graders bij Mocca d'Or, droegen bij aan een wereldwijde primeur: de ontwikkeling van het allereerste wetenschappelijk onderbouwde smaakwiel voor Coffea canephora. Beter bekend als Robusta.
Internationaal succes
De Europese proefsessies vonden plaats in Zwitserland. Voor dit onderzoek werden 67 hoogwaardige Canephora koffies uit 13 landen beoordeeld. In totaal namen 49 professionele cuppers uit Europa en Brazilië deel aan de sessie.
Vanuit Nederland waren slechts drie cuppers uitgenodigd, onder wie Niels en Judith. ‘Dat ik aan zo’n wereldwijd onderzoek heb mogen bijdragen, vind ik echt ontzettend bijzonder’, aldus Judith Konsten.
Het volledige artikel is beschikbaar op de website van Scientific Reports. (Met dank aan Carvalho, F.M., Alves, E.A., Artêncio, M.M., Cassago, A.L.L., Pereira, L.L., 2025.)
Wat is Coffea canephora precies?
Coffea canephora is de officiële naam van de koffiesoort die veel mensen kennen als Robusta. Samen met Arabica vormt Canephora de basis van een groot deel van de wereldwijde koffieproductie.
Lange tijd werd Canephora geassocieerd met bulk- en oploskoffie, maar daarmee doe je deze koffiesoort tekort. Door betere teelt, gecontroleerde verwerking zien we tegenwoordig steeds meer hoogwaardige Canephora's. Het heeft echt een eigen karakter en smaakprofiel.
Verschil met Arabica
Arabica en Canephora kun je niet met precies dezelfde bril beoordelen. Net zoals je een rode wijn niet op dezelfde eigenschappen beoordeelt als een witte wijn.
Beide koffiesoorten hebben hun eigen karakter. Arabica wordt vaak gewaardeerd om verfijning, frisheid en florale tonen. Canephora laat juist andere lagen zien. Denk aan cacao, chocolade, specerijen, tropisch en gedroogd fruit.
Tot nu toe werd Canephora vaak beschreven aan de hand van het smaakwiel dat eigenlijk voor Arabica was ontwikkeld. En wat bleek: dit Arabica smaakwiel was niet toereikend. Er waren meer en andere smaken nodig om Canephora te omschrijven.
Ontwikkeling van het smaakwiel
Voor het onderzoek zijn 67 Canephora koffies uit 13 verschillende landen geproefd. Tijdens de cuppings werd niet alleen gekeken welke aroma’s aanwezig waren. Ook de intensiteit van die aroma’s werd beoordeeld. Al die gegevens zijn daarna statistisch geanalyseerd.
Zo ontstond een flavour wheel dat niet is opgebouwd uit losse smaakideeën, maar uit meetbare proefdata. De descriptors staan dus niet willekeurig op het wiel. Ze zijn gerangschikt op basis van hoe relevant en hoe intens ze door de cuppers zijn beoordeeld.
Hoe werkt het smaakwiel?
Het smaakwiel laat onder meer zien hoe vaak en hoe sterk bepaalde smaakgroepen in de onderzochte Canephora koffies voorkwamen.
Je begint bij het Canephora smaakwiel rond de klok van 09:00 uur bij 'Roasted'. Vanuit daar ga je met de klok mee totdat je bij 'Salty' eindigt. Zo kan je alle smaken langsgaan en weet je zeker dat je niets mist.
De binnenste ring werkt met een frequentie en intensiteitsindex. Daarmee wordt zichtbaar welke smaakgroepen het meest en minst aanwezig waren in de onderzochte koffies.
Wat betekent dit voor koffieliefhebbers?
Koffieliefhebbers zullen verrast zijn door de hoeveelheid smaaktonen die op het wiel staan. Je ziet veel meer descriptors dan op het Arabica smaakwiel. Van bekende smaken zoals banaan tot tropische vruchten zoals cupuaçu uit Brazilië.
Daarnaast staan de descriptors niet willekeurig op het wiel, maar zijn gerangschikt op basis van hoe relevant en hoe intens ze door de cuppers zijn beoordeeld. Dat maakt het niet alleen mooi, maar ook heel praktisch om mee te proeven.
Voor koffieprofessionals biedt het wiel een gedeelde taal. Dat helpt bij proeven, beoordelen, inkopen, branden en trainen. Voor iedereen die graag met koffie bezig is, maakt het wiel vooral één ding duidelijk: er valt nog heel veel te ontdekken.
Koffie-advies op maat?
Wil je weten welke soort koffie bij jou past? Onze koffie experts denken graag met je mee over een passsende smaak. Vraag advies aan en ontdek hoe je meer uit elk koffiemoment haalt.